Rhyddid Gwybodaeth

Rhyddid Gwybodaeth

Hawliau Mynediad

Mae Deddf Rhyddid Gwybodaeth 2000 yn rhoi hawl mynediad gyffredinol at bob math o wybodaeth gofnodedig a ddelir gan awdurdodau cyhoeddus, yn nodi esemptiadau i’r hawl honno ac yn gosod nifer o rwymedigaethau ar awdurdodau cyhoeddus.

Mae’n rhaid i unrhyw un sy’n cyflwyno cais i awdurdod cyhoeddus am wybodaeth gael ei hysbysu a yw’r awdurdod cyhoeddus yn dal yr wybodaeth honno ac, yn amodol ar esemptiadau, mae’n rhaid iddo/iddo gael yr wybodaeth honno.

Mae gan unigolion eisoes hawl i gael mynediad at wybodaeth amdanynt hwy eu hunain dan Ddeddf Diogelu Data 1998. Cyn belled ag y mae awdurdodau cyhoeddus yn y cwestiwn, bydd y Ddeddf Rhyddid Gwybodaeth yn ymestyn yr hawl hon i ganiatáu i’r cyhoedd gael mynediad at bob math o wybodaeth a ddelir. Daeth yr hawl unigol i fynediad at wybodaeth i rym at y 1af o Ionawr 2005.

Bydd yn ofynnol i awdurdodau cyhoeddus fabwysiadu a chynnal Cynllun Cyhoeddi sy’n nodi dosbarthiadau’r wybodaeth y maent yn ei dal, sut y mae’n bwriadu cyhoeddu’r wybodaeth, ac a yw’n bwriadu codi tâl am yr wybodaeth.

Pwrpas cynllun o’r fath yw sicrhau bod swm sylweddol o wybodaeth ar gael, heb yr angen i wneud cais penodol. Mae cynlluniau wedi’u bwriadu i annog sefydliadau i gyhoeddi mwy o wybodaeth yn rhagweithiol a datblygu mwy o ddiwylliant o fod yn agored.

Bydd y Ddeddf yn cael ei gorfodi gan y Comisiynydd Gwybodaeth (y "Comisiynydd"), swydd sy’n cyfuno’r gwaith o reoleiddio’r Ddeddf Rhyddid Gwybodaeth a’r Ddeddf Diogelu Data.